Lebiodka
Lebiodka pospolita – Origanum Vulgare
Ang. Wild Marjoran; franc. Origan; niem. Dost; ros. Duszica obyknowiennaja.
Występowanie
W Europie, Azji Mniejszej i na Syberii; w Polsce na suchych pagórkach i brzegach lasów.
Surowiec
Ziele lebiodki — Herba Origani.
Główne związki
Olejek eteryczny ok. 0,4% (m.in. zmienne ilości karwakrolu, tymolu, dipentenu), garbniki ok. 4%, substancja goryczowa, fitosterol, związki żywicowe, flawonoidy (m.in. glikozydy luteoliny, apigeniny i diosmetyny), sole mineralne.
Działanie
Stomachicum, diureticum, spasmolyticum, antisepticum.
Ziele lebiodki pobudza nieznacznie czynność wydzielniczą w różnych narządach; zwiększa wydzielanie śliny, soku żołądkowego (goryczka) i śluzu, zwłaszcza w błonach śluzowych górnych dróg oddechowych, wzmaga w niewielkim stopniu czynność gruczołów potowych i wytwarzanie żółci przez wątrobę oraz ilość wydalanego moczu (flawonoidy). Lebiodka działa również przeciwskurczowo na mięśnie gładkie oskrzeli, jelit, dróg żółciowych (ułatwienie przepływu żółci) i moczowodów. Jest uznana za środek wiatropędny. Garbniki i fenolowe składniki olejku mają właściwości bakteriobójcze oraz wiążą toksyczne produkty przemiany materii (antisepticum). W lecznictwie ludowym lebiodka jest uważana za środek uspokajający sferę płciową (histeria, erotomania).
Zastosowanie
W nieżycie żołądka i jelit, dyspepsji, braku łaknienia, nadmiernej fermentacji jelitowej, bębnicy, atonii przewodu pokarmowego i niedoczynności wątroby. Jako środek moczopędny w chorobie gośćcowej, skazie moczanowej; jako przeciwskurczowy i przeciwbakteryjny również w nieżycie gardła i oskrzeli, kaszlu, utrudnionym odkrztuszaniu, aerofagii, pomocniczo — w krztuścu.